Microsoft’un kurucu ortağı Bill Gates, Amerikan yayın kuruluşu NBC News’in “Meet the Press” programına konuk oldu ve yapay zekânın kötü niyetli ellerde bir milyar insanın ölümüne yol açacak olayları tetikleyebilecek kadar güçlü olduğunu söyledi. Ona göre tehdidin kaynağı teknolojinin kendisi değil, kimin elinde olduğu: “Kötü niyetli insanların en yeni yapay zekâ araçlarını kullanması kadar güçlü bir silah hiç olmadı.” Teknolojinin geleceği konusunda uzun yıllardır iyimser bir çizgide duran Gates için cümlenin ağırlığı da rakamda değil, buna karşı ne yapılması gerektiğindeydi.
Şirketlerin kendi kendilerini denetlemesini yeterli bulmuyor: “Kimse öz denetimin yeterli olduğunu düşünmüyor.” Gates’e göre güvenlik önlemlerini ve denetim mekanizmalarını kuracak olan şirketler değil; siyasetçiler ve kolluk güçleri bu süreçlere doğrudan dahil olmalı, dahası bu yasal bir zorunluluk hâline getirilmeli.
Riskler ağustosta sıralanmıştı
Bu çıkış ani değil. Gates, ağustosta yayımladığı “A Turbulent AI Era and Critical Choices to Make” başlıklı denemede yapay zekâyı önceki teknolojik devrimlerden ayıran şeyin hız olduğunu yazmıştı: Sanayi devrimleri kuşaklara yayılırken bu dönüşüm çok daha kısa sürede gerçekleşecek ve insan bilişinin kendisini değiştirebilecek. Saydığı riskler de buna göre geniş: Beyaz ve mavi yakalı işlerin birlikte sarsılması, siber tehditler, biyolojik riskler, insan denetiminden çıkabilecek sistemler ve insan ilişkilerinin zedelenmesi. Denemenin en çok alıntılanan cümlesi de bu tablodan doğuyor: “Yapay zekâ ya icat edilmiş en büyük eşitleyici olacak ya da adaletsizliğin en büyük kaynağı.”
Önerileri ise soyut değil. Bazı işlerin yalnızca insanlara ayrılmasını, yapay zekâ ve robot kullanımının vergilendirilmesini — ki bu fikri yaklaşık on yıldır savunuyor — ulusal güvenlikten istihdama, eğitimden vergiye ve sağlığa kadar yapay zekâ politikasını koordine edecek yeni kurumlar kurulmasını istiyor. Uluslararası düzeyde önerdiği model ise nükleer denetim ve sivil havacılık düzenlemelerine benziyor: Kuralları tek tek şirketlerin değil, ortak bir otoritenin koyduğu bir yapı.
Gates, denemesini bir çözümle değil, bir uyarıyla bitiriyor: “Mevcut yön ve hızda, net olarak olumsuz bir sonuç çıkma ihtimali çok yüksek.”
