TEKNOLOJİ

DigitalAge | 14.01.2021 - 16:59

Fenomenler için başlatılan korsan çekiliş soruşturmasının hukuki detayları

Milli Piyango geçtiğimiz günlerde sosyal medyada karşımıza çıkan izinsiz çekilişlerle ilgili fenomenler hakkında bir soruşturma başlattı. Milli Piyango'ya bağlı şans oyunları yönetmeliğinin detaylarını Av. Burçak Ünsal’a sorduk.

Milli Piyango’ya bağlı şans oyunları yönetmeliğine aykırı hareket ederek, resmi izin almadan çekiliş düzenleyen internet fenomenleri bir süredir bu korsan çekilişlerde elektronik eşyalardan arabaya kadar pek çok ödül dağıtıyordu. Medyaya yansıyan haberlere göre aralarında Reynmen, Enes Batur gibi isimlerin de yer aldığı 10 fenomen hakkında bir soruşturma açıldı. Peki sosyal medya fenomenlerini bu soruşturma kapsamında neler bekliyor? Soruşturma neticesinde ne gibi cezalar alabilirler? Milli Piyango’ya bağlı şans oyunları yönetmeliğinin detaylarını Av. Burçak Ünsal’a sorduk.

Çekiliş, ödül verme, yarışma, piyango gibi faaliyetlere ilişkin özel bir mevzuat, bu mevzuatı yürütmekle görevli bir kurum olan Milli Piyango ve Milli Piyango’dan alınması gereken bazı izinler vardır.

Milli Piyango geçtiğimiz günlerde Instagram başta olmak üzere sosyal medya platformlarında karşımıza çıkan izinsiz çekilişlerle ilgili sosyal medya fenomenleri (influencerlar) hakkında bir soruşturma başlattı. Özel kanun hükümleri saklı kalmak şartı ile karşılığı nakit olmak üzere, şans oyunlarını planlama, tertip etme ve çekiliş düzenleme hakkı Milli Piyango İdaresine aittir. Doğrudan veya bir mal ve hizmetin satışı nedeniyle, bedelli ya da bedelsiz bilet, kupon, iştirak numarası veya her ne şekilde olursa olsun katılım hakkı verilerek karşılığı nakit olmayan her türlü eşya ve benzeri piyango ve çekiliş düzenlenebilmesi için Mili Piyango İdaresi’nden izin alınması zorunludur.

Sosyal medyada sıkça gördüğümüz bu çekilişlerin neredeyse büyük çoğunluğu izinsiz olarak yapılmakta olup izin alınan çekilişleri Milli Piyango İdaresinin izin verdiğini gösteren tarih ve sayı ile ayırt edebiliriz.

Karşılığı nakit olmayan çekilişlerde İdareden izin alabilmek için Milli Piyango İdaresi tarafından hazırlanan başvuru dilekçesi doldurularak İdarenin talep edeceği ek belgelerle İdareye çekiliş başlangıç tarihinden en az on beş gün önce sunulmalıdır.

Başvuru dilekçesinde çekilişi düzenleyen kişilerin kimlik bilgileri, adresleri, bağlı oldukları vergi dairesi ve vergi numarası bilgileri; çekilişin başlangıç ve bitiş tarihleri yer almalıdır. Çekiliş başlangıç ve bitiş tarihi arasında en fazla 6 ay olabilir. Çekişile katılım hakkının nasıl elde edileceği, katılımın sanal ortamda geçekleşmesi halinde hangi sanal ortam üzerinde olacağı detaylıca belirtilmelidir. Çekilişin tarihi, saati, açık adresi, ne şekilde yapılacağı belirtilmeli ayrıca çekilişin herkesin rahatlıkla izleyebileceği bir şekilde yapılması zorunludur. Çekiliş sonucunda verilecek ürünün adedi, cinsi, markası, modeli ve KDV-ÖTV dahil birim ve toplam değerleri, yedek talihli adedi de yine dilekçede belirtilmelidir.

Talep edilen dilekçe belgelere ek olarak Milli Piyango İdaresi’nin hesabına İdare tarafından talep edilen izin bedeli de yatırılmalıdır.

  • Bir kampanya döneminde farklı katılımcı listeleri üzerinden yapılacak her bir çekiliş için,
  • Aynı katılımcı listesi üzerinden farklı tarihlerde veya farklı saatlerde yapılacak her bir çekiliş için ayrı ayrı izin bedeli doğacak olup Milli Piyango İdaresi hesabına yatırılacaktır.

Katılım şartını yerine getiren bir kişiye verilecek olan ikramiyenin rayiç bedeli KDV dahil 2021 yılı itibari ile 154,06 TL ve altında olan çekilişler Milli Piyango İdaresi izin ve denetimi dışında bulunmaktadır.

Çekilişler konusunda tartışmalı olan bir konu da vergi konusudur. Çekiliş sonucu kazanılan ödüllerin karşılıksız kazandırma olduğu sabittir. Bir malı ivazsız bir tarzda bir şahıstan diğer şahsa intikali Veraset ve İntikal Vergisine tabi olup düzenlenen çekilişin ya da sonucunda verilen ödülünün ivazsız intikal kapsamında değerlendirilmesi, bu sebeple Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu kapsamında düzenlenen hükümlere uygun yürütülmesi gerekmektedir.

2021 yılı itibari ile para ve mal üzerine düzenlenen yarışma ve çekilişlerde Veraset ve İntikal Vergisinde İstisna Tutarı 7.703TL olarak belirlenmiştir. Çekiliş veya yarışmayı düzenleyen gerçek veya tüzel kişiler, verdikleri hediye değerinin istisna haddini aşan kısmı üzerinden yüzde 10 vergi hesaplayarak bir anlamda stopaj yapmak ve bu vergiyi, talihlinin belli olduğu günü takip eden ayın ilk 20 günü içinde bulundukları yerin vergi dairesine beyanname ile bildirmek ve bu süre içinde ödemek zorundadır.

Burçak Ünsal, NY & İstanbul Baroları Avukatı